Mừng thật.
“Nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại” — một ngày trong tù dài như cả nghìn năm ngoài đời. Mấy ai chưa từng bước qua cánh cửa ấy mà hiểu hết được một ngày tự do đáng giá đến nhường nào?
Và có lẽ, trong những năm tháng đã đi qua, mấy ai từng nghĩ sẽ có một ngày: “Bên thắng cuộc” vô tù?
Một cái tên vốn được đặt cho một cuốn sách, rồi một ngày lại trở thành một nghịch lý cay đắng của chính người viết.
Huy Đức từng đi tìm những người đã sống qua lịch sử để hỏi họ đã nhìn thấy gì. Ông viết về chiến tranh, về những người thắng và người thua, về quyền lực, về những đổi thay của đất nước sau chiến tranh.
Rồi đến một lúc, chính ông trở thành người mà lịch sử phải hỏi lại: Ông đã nhìn thấy gì?
Có thể đồng tình với ông. Có thể không đồng tình. Có thể tranh luận về những gì ông viết, về cách ông lựa chọn tư liệu, về những nhận định của ông. Những điều ấy thuộc về quyền của người đọc và sự kiểm chứng của thời gian.
Nhưng một điều có lẽ không cần tranh luận: một người từng viết về lịch sử, rồi chính mình trở thành một phần của lịch sử, đó là một nghịch lý không dễ gặp trong đời một người cầm bút.
Hôm nay anh trở về.Không còn là người lính trẻ của năm 1979. Không còn là cán bộ Nhà Bè. Không còn là phóng viên của một thời báo in. Không còn là Osin của những ngày đầu Internet. Và cũng không còn nguyên là Huy Đức của Bên thắng cuộc năm nào.
Thời gian đã đi qua anh.
Và anh cũng đã đi qua một đoạn rất khác của lịch sử.
Mừng anh trở về với đời.
Còn những gì anh đã viết, đúng – sai, được – mất, lịch sử sẽ còn tiếp tục đọc, tiếp tục kiểm chứng và tiếp tục tranh luận.
Bởi sau cùng, người viết có thể đi qua một cánh cửa.
Nhưng những câu hỏi mà người ấy đã đặt ra cho xã hội thì không dễ bị nhốt lại sau cánh cửa ấy.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét