LỊCH SỬ KHÔNG THUỘC VỀ MỘT CÁ NHÂN

 

"Mỗi thời kỳ đều có những con người để lại dấu ấn. Nhưng lịch sử không được viết nên bởi một con người, mà bởi cả một dân tộc."

I. Lịch sử được tạo nên bởi con người, nhưng không thuộc về một con người

Mỗi giai đoạn phát triển của đất nước đều gắn với tên tuổi của những người lãnh đạo. Có người được nhớ đến bởi những quyết sách táo bạo; có người để lại dấu ấn bằng sự ổn định; có người nổi bật bởi tinh thần đổi mới, có người được nhắc đến vì quyết tâm chỉnh đốn, xây dựng Đảng. Mỗi người mang một phong cách, một cá tính và một dấu ấn riêng.

Nhưng nhìn rộng hơn, lịch sử chưa bao giờ thuộc về một cá nhân.

Một quốc gia không được vận hành chỉ bằng ý chí của người đứng đầu. Thành công hay hạn chế của mỗi giai đoạn luôn là kết quả của nhiều yếu tố: đường lối của Đảng, trí tuệ tập thể của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, sự điều hành của Nhà nước, sự đồng thuận của nhân dân và cả những tác động từ bối cảnh trong nước, quốc tế.

Bởi vậy, khi nhắc đến một thời kỳ, người ta có thể nhớ đến tên tuổi của một nhà lãnh đạo. Nhưng khi đánh giá một thời kỳ, lịch sử không chỉ nhìn vào một con người, mà nhìn vào những gì đất nước đã đạt được, những bài học đã rút ra và những giá trị còn để lại cho các thế hệ sau.

Đó cũng là lý do vì sao không nên thần thánh hóa bất kỳ cá nhân nào, nhưng cũng không nên phủ nhận sạch những cống hiến của họ. Mỗi người đều là sản phẩm của hoàn cảnh lịch sử và đồng thời cũng góp phần tạo nên lịch sử.

II. Dấu ấn cá nhân và sức mạnh của tập thể

Không thể phủ nhận rằng người đứng đầu luôn có ảnh hưởng rất lớn đến phong cách lãnh đạo và nhịp phát triển của một giai đoạn. Một quyết định đúng vào thời điểm thích hợp có thể tạo ra bước ngoặt; một quyết định chưa phù hợp cũng có thể để lại những hệ quả cần thời gian khắc phục.

Nhưng ảnh hưởng ấy không đồng nghĩa với quyền năng tuyệt đối.

Trong bất kỳ tổ chức nào, nhất là một chính đảng lãnh đạo đất nước, mọi quyết sách lớn đều được hình thành trên cơ sở thảo luận tập thể và được thực hiện theo những nguyên tắc tổ chức đã được xác lập. Vai trò của người đứng đầu rất quan trọng, song không tách rời khỏi sức mạnh của tập thể và trách nhiệm trước tổ chức.

Nhìn dưới góc độ ấy, mỗi Tổng Bí thư đều mang dấu ấn riêng, nhưng không thể tách khỏi dòng chảy chung của Đảng và của dân tộc. Có người quyết liệt, có người điềm đạm; có người thiên về chỉnh đốn, có người nhấn mạnh cải cách; có người đặt trọng tâm vào ổn định, có người thúc đẩy chuyển đổi. Sự khác biệt ấy phản ánh không chỉ cá tính lãnh đạo mà còn phản ánh yêu cầu của từng giai đoạn lịch sử.