KHI ĐẤU TỐ VƯỢT KHỎI TẦM KIỂM SOÁT, BÀN TAY NÀO ĐỨNG PHÍA SAU ?

 

Triết gia Voltaire

              "Ai có thể khiến bạn tin những điều vô lý thì cũng có thể khiến bạn làm những điều tàn nhẫn."!

Có một số khả năng cần được phân biệt rõ:

1. Hiệu ứng "đám đông số" (khả năng phổ biến nhất)

Khi một chủ đề chạm vào cảm xúc mạnh (lịch sử, giáo dục, lòng yêu nước, ý thức hệ...), mạng xã hội rất dễ xuất hiện hiện tượng:

• Một vài tài khoản đăng bài.
• Nhiều người hùa theo.
• Thuật toán tiếp tục đẩy nội dung gây tranh cãi vì tạo nhiều tương tác.
• Dần dần hình thành cảm giác như có một "chiến dịch".

Thực tế, nhiều trường hợp không cần một "bàn tay đạo diễn", mà chỉ cần thuật toán cộng với tâm lý đám đông.

2. Có thể có những nhóm cùng quan điểm phối hợp

Trong mọi xã hội đều tồn tại:

• các nhóm hoạt động có tổ chức,
• các cộng đồng trên Facebook, Telegram, Zalo...
• hoặc những người có cùng mục tiêu nên hành động khá đồng bộ.

Điều đó không đồng nghĩa với việc có một "thế lực bí mật" đứng sau toàn bộ.

3. Không loại trừ có những tài khoản cố tình kích động

Đây là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Trong bất kỳ cuộc tranh cãi lớn nào cũng có thể xuất hiện:

• tài khoản ẩn danh,
• tài khoản giả,
• người cố ý đẩy mâu thuẫn lên cao,
• người lợi dụng xung đột để tăng ảnh hưởng hoặc phục vụ mục đích riêng.

Nhưng để kết luận họ thuộc một tổ chức nào hay được ai "chống lưng" thì cần chứng cứ cụ thể.

Điều khiến nhiều người đặt dấu hỏi

Điều anh nêu cũng là điều nhiều người quan sát nhận thấy:

Có những trường hợp cơ quan chức năng xử lý rất nhanh các phát ngôn trên mạng.

Trong khi đó:

Có những đợt công kích cá nhân kéo dài nhưng việc xử lý dường như chậm hoặc chưa rõ ràng.

Sự khác biệt ấy dễ khiến dư luận đặt câu hỏi về tính nhất quán trong việc thực thi pháp luật.

Tuy nhiên, từ sự khác biệt đó không thể suy ra ngay rằng có một thế lực đứng sau điều khiển. Có thể còn nhiều nguyên nhân khác, như ưu tiên xử lý, thu thập chứng cứ, hay đánh giá tính chất vụ việc.

Có một nghịch lý đáng suy ngẫm

Điều đáng chú ý nhất không phải là ai đúng ai sai, mà là hiện tượng này:

• Người kêu gọi tranh luận văn minh lại bị công kích.
• Người đề nghị chờ kết luận pháp lý cũng bị quy chụp.
• Người chỉ nêu quan điểm khác biệt cũng có thể trở thành mục tiêu.

Đó là dấu hiệu cho thấy tranh luận đã chuyển từ phản biện ý kiến sang công kích con người.

Đây là xu hướng mà nhiều chuyên gia truyền thông và xã hội học trên thế giới đều cảnh báo, vì nó làm suy giảm không gian đối thoại.
.
Cà phê cùng ChatGPT